Қазақстанның энергетикалық және өнеркәсіптік секторларынан парниктік газ шығарындыларын болжау және жаңартылатын энергия көздерінің жоғары үлесі бар жеңілдету сценарийлерін бағалау

Нұрхат Жақыев, Корхан Кайыышлы, Алман Кушеккалиев, Надежда Сагадатова, Андрий Билощицкий

Бұл зерттеуде энергетикалық және өнеркәсіптік секторлардан шығарындыларды азайту стратегияларын жаңартылатын энергия көздерін көбірек интеграциялау арқылы зерттеу үшін TIMES-KAZ моделі және сызықтық регрессия әдістері қолданылады. Қазақстанның энергетикалық секторын сценарийлік талдау тазартылған энергия көздеріне прогрессивті ауысуды, соның ішінде жаңартылатын энергия көздеріне, әсіресе «Ағымдағы шаралар» (АШ) және «Ағымдағы және қосымша шаралар» (АҚШ) сценарийлеріндегі инвестициялардың өсуін көрсетеді. Соған қарамастан, шығарындылар динамикасында, әсіресе жылу өндіру секторында күрделіліктер пайда болады, бұл энергиялық ауысудың теңгерімді тәсілі қажет екенін көрсетеді. Қазақстанның өнеркәсіп секторын талдау «жасыл» сутегі есепке алына отырып, негізінен металлургия және минералдық өнеркәсіптің өсуіне байланысты парниктік газ шығарындыларының ұлғаю үрдісін көрсетеді. Сутегі негізінде болат өндіру, жаңартылатын энергия көздерін интеграциялау және электр доғалы пештер сияқты озық төмен көміртекті технологияларды біріктіретін АҚШ сценарийі 2035 жылға қарай шығарындыларды жартыға дейін қысқарту әлеуетін көрсетеді.

Мақалаға сілтеме: Zhakiyev, N. K., Kayisli, K., Kushekkaliyev, A., Sagadatova, N., & Biloshchytskyi, A. (2025). Forecasting of GHG Emissions from Energy and Industrial Sectors of Kazakhstan and Assessment of Mitigation Scenarios with High Share of Renewables. International Journal of Renewable Energy Research (IJRER), 15(2), 300-309. https://www.ijrer.com/index.php/ijrer/article/view/15837